بلاگ
آشنایی با مهم ترین استاندارد های جهانی خودرو
خودروهای امروزی پیش از ورود به بازار باید مجموعه ای از الزامات فنی، ایمنی و زیست محیطی را رعایت کنند. این الزامات در کشورهای مختلف یکسان نیستند و هر منطقه بر اساس قوانین و شرایط خود، استاندارد های مشخصی برای خودرو ها تعیین می کند.
استاندارد های جهانی خودرو با هدف افزایش ایمنی سرنشینان، کاهش آلایندگی، بهبود عملکرد خودرو و کنترل کیفیت قطعات و سیستم های مختلف آن شکل گرفته اند. برای خودروهای وارداتی نیز شناخت این استاندارد ها اهمیت زیادی دارد؛ زیرا ممکن است یک خودرو در بازار های مختلف با تجهیزات و مشخصات متفاوتی عرضه شود.
در این مطلب از مرز خودرو، مهم ترین استاندارد ها و چارچوب های مورد استفاده در صنعت خودرو را بررسی می کنیم.
مهم ترین استاندارد های جهانی خودرو کدامند؟
در ادامه با مهم ترین چارچوب های مورد استفاده در بازار های مختلف آشنا می شویم.

استاندارد 122 گانه خودرو چیست؟
استاندارد 122 گانه خودرو به مجموعه جدیدتر الزامات خودرویی در ایران اشاره دارد که پس از بازنگری مقررات قبلی مطرح شده است. این الزامات حوزه های مختلفی مانند ایمنی، تجهیزات فنی، آلایندگی و عملکرد خودرو را پوشش می دهند.
هدف از به روزرسانی این الزامات، افزایش سطح ایمنی و کیفیت خودروها و هماهنگ کردن مقررات با آپشن ها و شرایط جدید صنعت خودرو است.برای خودروهای وارداتی نیز توجه به این موضوع اهمیت دارد زیرا خودرو باید علاوه بر مشخصات فنی و تجهیزات کارخانه، الزامات مربوط به بازار مقصد و فرآیند تایید نوع را نیز در نظر بگیرد.
استاندارد 85 گانه خودرو چیست؟
استانداردهای 85 گانه خودرو مجموعه ای از الزامات اجباری بودند که بخش های مختلف خودرو را از نظر ایمنی، فنی و زیست محیطی مورد بررسی قرار می دادند.این الزامات مواردی مانند سیستم ترمز، فرمان، کمربند ایمنی، کیسه هوا، چراغ ها، شیشه ها، آینه ها، تایر، حفاظت از سرنشینان، آلایندگی و برخی تجهیزات الکترونیکی خودرو را شامل می شدند.
استانداردهای ۸۵ گانه نقش مهمی در افزایش الزامات فنی خودروهای عرضه شده در ایران داشتند، اما با توجه به بازنگری های انجام شده، نباید آنها را بدون توجه به تاریخ و مقررات جدید، آخرین مجموعه استانداردهای خودرویی کشور معرفی کرد.
استاندارد های UNECE در صنعت خودرو
UNECE WP.29 یکی از مهم ترین چارچوب های بین المللی برای هماهنگ سازی مقررات خودرو است این مجموعه در حوزه هایی مانند ایمنی خودرو، عملکرد زیست محیطی و الزامات فنی خودرو ها و قطعات فعالیت می کند.مقررات UNECE شامل الزامات فنی و آزمون های مختلف برای خودرو، سیستم ها، قطعات و تجهیزات آن هستند این مقررات همچنین موضوعاتی مانند تایید نوع خودرو یا Type Approval و کنترل انطباق تولید را پوشش می دهند.
به همین دلیل، استاندارد های UNECE در بسیاری از بازار های خودرو اهمیت زیادی دارند و بخش مهمی از مقررات بین المللی صنعت خودرو را تشکیل می دهند.
استاندارد های ایمنی خودرو
ایمنی یکی از مهم ترین بخش های استاندارد های جهانی خودرو است. این استاندارد ها و مقررات می توانند موارد مختلفی مانند عملکرد سیستم ترمز، کمربند ایمنی، ایربگ، استحکام بخش های مختلف خودرو و تجهیزات ایمنی فعال را در بر بگیرند.
هدف اصلی این الزامات، کاهش احتمال آسیب به راننده، سرنشینان و سایر کاربران جاده است در کنار مقررات قانونی، برخی سازمان ها نیز خودرو ها را با آزمایش های مستقل ارزیابی می کنند. یکی از شناخته شده ترین نمونه ها Euro NCAP است.
استاندارد های جهانی خودرو Euro NCAP چیست؟
یورو ان سی ای پی یا برنامه ارزیابی خودرو های جدید اروپا، یک سازمان مستقل است که ایمنی خودرو های جدید را با مجموعه ای از آزمون ها و ارزیابی های مشخص بررسی می کند این برنامه از سال 1996 فعالیت خود را آغاز کرده و نتایج ارزیابی های ایمنی خودرو ها را در اختیار مصرف کنندگان قرار می دهد. آزمایش ها و ارزیابی های Euro NCAP بخش های مختلف ایمنی خودرو را پوشش می دهند.
نکته مهم این است که Euro NCAP با یک استاندارد قانونی تفاوت دارد به بیان ساده، مقررات قانونی مشخص می کنند یک خودرو برای ورود به یک بازار چه الزامات اجباری را باید رعایت کند، در حالی که Euro NCAP عملکرد ایمنی خودرو را در قالب یک برنامه ارزیابی مستقل بررسی می کند.

استاندارد های ایمنی خودرو در آمریکا
در آمریکا، NHTSA نقش مهمی در مقررات و نظارت بر ایمنی خودرو دارد استاندارد های فدرال ایمنی خودرو یا FMVSS حداقل الزامات عملکردی مربوط به بخش های مختلف ایمنی خودرو و تجهیزات آن را مشخص می کنند به همین دلیل ممکن است یک خودرو برای بازار آمریکا به تجهیزات یا مشخصات متفاوتی نسبت به نسخه مخصوص بازار های دیگر نیاز داشته باشد.
استاندارد های آلایندگی خودرو
کاهش آلایندگی یکی دیگر از بخش های مهم استاندارد های جهانی خودرو است مقررات زیست محیطی میزان انتشار آلاینده های خودرو را کنترل می کنند و خودروسازان باید برای مطابقت با این الزامات از فناوری های مختلف استفاده کنند.استاندارد های Euro از شناخته شده ترین مقررات آلایندگی در صنعت خودرو هستند و در طول سال ها با سختگیرانه تر شدن الزامات زیست محیطی، به نسخه های جدیدتر ارتقا پیدا کرده اند.
این موضوع در خودرو های هیبریدی و بنزینی حتی خودرو های برقی اهمیت دارد؛ زیرا مقررات جدید می توانند علاوه بر آلایندگی اگزوز، موضوعاتی مانند ذرات ناشی از ترمز و سایش تایر و دوام باتری را نیز مورد توجه قرار دهند.
استاندارد سیستم ترمز خودرو
سیستم ترمز یکی از مهم ترین بخش های ایمنی خودرو است و برای عملکرد آن الزامات فنی مختلفی وجود دارد.
برخی از فناوری های مهم مرتبط با سیستم ترمز عبارتند از:
- سیستم ABS: از قفل شدن چرخ ها هنگام ترمزگیری شدید جلوگیری می کند.
- سیستم EBD: نیروی ترمز را با توجه به شرایط خودرو میان چرخ ها توزیع می کند.
- ESC: با کنترل پایداری خودرو می تواند در شرایط خاص به حفظ مسیر خودرو کمک کند.
وجود این آپشن ها به تنهایی به معنی یکسان بودن استاندارد ایمنی تمام خودرو ها نیست و عملکرد واقعی آنها باید بر اساس مقررات و آزمون های مربوط به همان بازار بررسی شود.
استاندارد های خودرو های برقی
گسترش خودرو های برقی باعث شده استاندارد ها و مقررات جدیدی برای این خودرو ها مورد توجه قرار بگیرد.ایمنی باتری، سیستم های ولتاژ بالا، سیستم شارژ، حفاظت در برابر خطرات الکتریکی و دوام باتری از جمله موضوعاتی هستند که در مقررات و استاندارد های مرتبط با خودرو های برقی مورد توجه قرار می گیرند.
به همین دلیل هنگام بررسی یک خودروی برقی وارداتی، تنها ظرفیت باتری و میزان پیمایش آن اهمیت ندارد و باید استاندارد ها و الزامات فنی مربوط به نسخه مورد نظر نیز بررسی شود.
استاندارد های کیفیت و تولید خودرو
استاندارد های صنعت خودرو تنها به ایمنی و آلایندگی محدود نمی شوند کیفیت تولید، کنترل فرآیند های ساخت، عملکرد قطعات و سیستم های الکترونیکی نیز تحت تاثیر استاندارد ها و الزامات مختلف قرار دارند.برای مثال، استاندارد های خانواده ISO در بخش های مختلف صنعت خودرو مورد استفاده قرار می گیرند و برخی استاندارد های تخصصی نیز برای حوزه هایی مانند ایمنی عملکردی سیستم های الکترونیکی خودرو تدوین شده اند.
استاندارد های جهانی خودرو چه اهمیتی برای خودرو های وارداتی دارند؟
هنگام خرید خودروی وارداتی، توجه به استاندارد ها می تواند اطلاعات بیشتری درباره نسخه مورد نظر خودرو در اختیار خریدار قرار دهد.
یک مدل خودرو ممکن است برای بازار اروپا، چین، یا سایر بازار ها با مشخصات متفاوتی تولید شود این تفاوت می تواند شامل تجهیزات ایمنی، سیستم های روشنایی، موتور و آلایندگی، سیستم های کمک راننده یا حتی برخی تجهیزات الکترونیکی باشد.
به همین دلیل، بررسی استاندارد های جهانی خودرو می تواند در شناخت بهتر یک خودروی وارداتی و مقایسه نسخه های مختلف آن مفید باشد.
تفاوت استاندارد خودرو در کشور های مختلف

قوانین خودرو در همه کشور ها یکسان نیستند برای مثال، مقررات UNECE در بسیاری از کشور ها مورد استفاده قرار می گیرند، در حالی که بازار آمریکا چارچوب قانونی خاص خود مانند FMVSS را دارد از طرف دیگر، برنامه هایی مانند Euro NCAP با مقررات قانونی تایید خودرو تفاوت دارند و بیشتر برای ارزیابی و اطلاع رسانی درباره عملکرد ایمنی خودرو استفاده می شوند.
بنابراین هنگام بررسی یک خودروی وارداتی، بهتر است مشخص شود خودرو برای کدام بازار تولید شده و تحت چه مقرراتی قرار دارد.
چقدر استاندارد های جهانی خودرو را میشناختید؟
استاندارد های جهانی خودرو مجموعه ای از مقررات، الزامات فنی و معیار های ارزیابی هستند که بخش های مختلف خودرو را پوشش می دهند. ایمنی، آلایندگی، سیستم ترمز، تجهیزات الکترونیکی، کیفیت تولید و فناوری های جدید از جمله مهم ترین حوزه های این استاندارد ها هستند.
شناخت این استاندارد ها برای خریداران خودرو های وارداتی نیز اهمیت دارد زیرا مشخصات یک خودرو می تواند بر اساس بازار مقصد و مقررات آن بازار متفاوت باشد.